یک گام جیات بخش!

بتاریخ 2/11/1387 بنابر ابتکار ودعوت اتحادیه ملی پیشه وران افغانستان به تأسی از هدایت جلالتمآب  محترم حامد کرزی رئیس جمهور دولت اسلامی افغانستان کنفرانسی در صالون هوتل افغان پامیر واقع چارراهی تایمنی شهر کابل با اشتراک بیش از چهار صد تن نمایندگان مختلف اصناف وپیشه وران شهر کابل وسهمگیری نمایندگان محترم اتاق های تجارت وبین المللی افغانستان، شاروالی کابل، ادارۀ محیط زیست، صحت عامه ساعت 2 بجه بعداز ظهر با تلاوت چند آیه از کلام الله مجید توسط قاری غلام صدیق دایر گردید. در آغاز محفل محترم محمد حسن "سپاهی" رئیس شورای مرکزی اتحادیه ملی پیشه وران افغانستان در بیانیه افتتاحیه خویش چنین اظهار داشتند. مساله الودگی فضای کابل پایتخت کشور عزیز ما که مرکز فعالیت های سیاسی ،اقتصادی وفرهنگی کشور است به یک معضل بسیار جدی وخطرناک تبدیل گردیده است که زندگی  وحیات باشندگان این شهر راکه زمانی ینام شهر زیبای کابل با افتخار ازان یاد میشد به چالش گرفته است .

خوشبختانه جلالتماب رئیس جمهور کشور بتاسی از معلومات ها وسروی های علمی اداره محترم محیط زیست توجه بسیار جدی بان معطوف داشته ،کمسیونی را در سطح وزرا وادارات دولتی منظور کردند و اخیرا بیانیه جلالتمآب شان به همین منظور اصناف وپیشه وران را مخاطب قرار داده فرموده اند.

"الودگی محیط زیست باشندگان شهر کابل را به خطر مواجه ساخته است وباعث بروز امراض گوناگون میشود .به خصوص به صحت اطفال ونوزادان مضر است ." ایشان دربیانه خویش اضافه مینمایند "به نهاد های مسؤول حکومتی  اکیدآ دستور داده شده است که با پیشگیری های لازم به چاره جوئی عاجل پرداخته شود ونهاد های مسؤول کار شانرا دامه میدهند .اما برای نگهداشت محیط زیست وجلوگیری از الودگی هوا همکاری شهریان کابل نهایت ضروریست  و از صاحبان حمامها ،داشها و سایر پیشه وران دیگر که تا هنوزبرای ادامه کار هایشان از رابر وپلاستیک برای سوخت کار میگیرند میخواهم که برای سوخت ازین مواد استفاده نکنند از خانواده ها ، دکانداران ،موئسسات و تجارتخانه ها می طلبم تا در مدت استفاده از جنراتور ها کاهش بیاورند "

بتاسی ازین هدایات وبر مبنای وظایف ورسالتیکه اتحادیه ملی پیشه وران افغانستان در برابر شهروندان عزیز کابل دارد این کنفرانس تدارک گردید تا باهمکاری ورهنمائی وزارت ومحترم صحت عامه ،شاروالی محترم کابل و اداره مستقل حفظ محیط زیست وسایر همکاران ،اصناف و پیشه وران عزیز تدابیر مشخص در جهت جلو گیری از الودگی هوا و حفظ محیط زیست ورعایت نورمهای بهداشت در کاروبار مان اتخاذ وانرا عملی سازیم . قابل تذکر میدانم که اتحادیه ملی پیشه وران افغانستان دوسال قبل به هدف زیست محیطی وتطبیق نورمهای صحی در همکاری بسیار نزدیک وصمیمانه وزارت محترم صحت عامه وشاروالی کابل یک سلسله قدمهای را برداشته است که مختصرآ ازان نام می برم .

در سال 1386  ما در اداره خود مرکزخدماتی را ایجاد نمودیم که یک بخش مهم ان تغیر تکنالوژی وترویج وسایل بهتر در کارگاهای تولیدی وخدماتی پیشه وران میباشد براساس این پلان وسایل سوخت گاز را که توسط یکی از پیشه وران مبتکر ما اقای عباس طرح ریزی شد،  با قبول تمام مصارف گاز وسایل وساخت تنور اماده نموده ودر سه خبازی و یک کلچه پزی ویک دستگاه قناد ی نصب  و استفاده از گاز را مورد ازمایش قراردادیم که نتایج قناعت بخش داده همچنان اقای نصرالله و سراج الدین ساخت یک نوع گرمکن تخنکی را طراحی نموده ودر حمام نمبر یک خیر خانه با قبول مصارف از چانب اتحادیه ،ازمایش نمودیم که این اب گرم کن اب سرد را در دقایق بسیار کم به درجه   60 سانتی گرات گرم نموده وپنجاه فیصد مصارف سوخت چوب را کاهش داده ودود را ازبین میبرد .

این اقدامات  یک الگوی خوب گردید که امروز چهار صد خبازی تغیر سیستم داده واز گاز استفاده مینمایند این تغیر ادامه داشته ودر هر روز تا ده خبازی سیستم های شانرا تغیر میدهند واین تجربه در ولایات هرات ،مزار شریف نیز تحقق میابد . همچنان 66 حمام بزرگ (عمومی) و  حمام کوچک از اب گرم کن تحنیکی استفاده مینمایند. در نتیجه این تغیرات روزانه بیش از 150 تن در مصارف چوب کاهش بعمل امده و طبعا نقش ان در کاهش الودگی هوا نیز مشهود است . اخیرا ما در گرم نمودن تابه خانه حمامهای بزرگ یک نوع مواد جدید را که توسط یک موئسسه (افغانستان نوین )از بوره چوب و کاغذ پاره ها  وبرگ خشک درخت تولید میگردد در حمام و خبازی تجربه نمودیم که به علت کمی  حرارت ،نتیجه نداد ولی ذغال سنگ بااب در حمام تجربه مثبت داد که هم دود کمتر دارد و هم جایگزین خوب در برابر چوب است . تمام صالونهای عروسی وهوتلهاورستورانت های درجه یک از گاز  وایریکاندشن برقی برای تسخین واشپزی وبطور محدود از چوب بلوط استفاده مینمایند. ماهی پزان، جلبی پزان، برگر فروشی ها وچپلی کبابی ها 90 فیصد از گاز استفاده مینمایند .

اکنون ما در مورد تصفیه تیل ، دیزل جنراتورهای هوتلها با شرکت سن گاز در تفاهم هستیم .  به خاطر رعایت نورمهای صحی جلو گیری از امراض ، کورس آریش را برای ارایش گران شهر کابل در جدی سال 1386 اغاز نمودیم که این کورس به همکاری صمیمانه وهمه جانبه ریاست محترم صحت محیطی وزارت صحت عامه ادامه داشته وتاکنون بیش از 450 ارایشگر ازین کورس فارغ ومشغول کار اند درین کورس ارتقا مهارت حرفوی، جلوگیری از امراض سا ری بخصوص ایدز وزردی و خطرات  ناشی از استفاده مواد کمیاوی بوسیله داکتر موظف صحت محیطی تدریس میگردد .که از همکاری همه جانبه داکتر امان الله حسینی رئیس صحت محیطی تشکر مینمایم.

در عین حال قصابان ،کلچه پزان وخبازان وحمامها به رعایت نورمهای بهداشتی ومحیط زبیستی تشویق گردیده اند که تا کنون در شهر کابل چهار حمام مدرن با تمام اوصاف ، چهل  مغازه قصابی و دوصد خبازی با گرفتن کاشی و سر وصورت دادن دکانهاشان اقدام نموده اند .  در شهر جلال اباد یک مارکیت سرباز سبزی فروشی و چهار مارکیت قصابی مدرن ونمونه مجهز با وسایل بهداشت به ابتکار شورای ولایتی اتحادیه پیشه وران وکمک مالی موئسسه انکشافی امریکا ( USAID ) ساخته شده است .

البته انکار نمیکنیم که هنوز هم مشکلات فراوان وجود دارد در برخی حمام ها شرایط بهداشت رعایت نشده از چوب های روغندار که دود غلیظ دارد استفاده مینمایند فاضل اب شان در کوچه ها سرازیراست و چاه سپتیک ندارند .در تعدادی خبازیها و رستورانتها نیز وضع قناعت بخش نبوده واکثرا از چوب استفاده مینمایند . وتلاش مینمایم تا وضع را بهبود بخشیم .

درعین حال از تمام پیشه وران تقاضامیشود تا به خاطر حیات مردم و کودکان و پیر ان تان از همین امروز باید در حفظ محیط زیست و جلو گیری از الودگی هوا و رعایت نورمهای صحی اقدام نمائید و نواقص را بر طرف سازید و انتقادات را رفع نمائید .

اما توجه همه را بخصوص ارگانهای موطف در امر محیط زیستی را بابن امر جلب مینمایم که اتحادیه ملی پیشه وران پلان منظم تغیر سوخت خبازیها وحمام ها را رویدست  دارد که به همکاری ورهنمائی شان کامیاب خواهیم گردید . بعضا درین امر میخواهند با عجله کارشود وهمه دستگاها باید گازی شود باید گفت که ما پربلمهای ذیل را درنظر داشته باشیم

1-   تمام دستگاه گازی شدن ممکن نیست مثلا حمام ها در تابه خانه به حرارت زاید ومتداوم ضرورت دارد وفقط گاز شبکۀ میتواند نیازمندی حمام هارا تامین کند ولی دستگاه اب گرمکن را میتوان باگاز تامین کرد.

2-      ماباید به یک ماده سوخت اتکا نداشته باشیم بلکه از جایگزین های مفیدتر باید استفاده کنیم تا در اینده دچار مشکلات نگردیم

3-   سرعت در پروسه گازی شدن امکان افزایش قیمت را بوجود میاورد .وازجانبی ظرفیت مولد دستکاهای گازی را نیز در نطر داشته باشیم  ازجانبی  تغیرسیستم سوخت خبازی دوتا سه  روز را دریر میگیرد که برای اهالی مشکلات ایجاد خواهد شد .

استفاده از گاز مستلزم یک پلان دولتی است تا گاز به شکل شبکه ء توزیع گردد سیستم توزیع گاز در حال حاضر هم خطرات زیاد  دارد وهم روزانه مقادیر گاز در پرچون فروشی بهوا ازاد میشود که خود در الودگی هوا تاثیرات منفی دارد وازجانبی برا ی استفاده ازگاز در مقادیر زیاد مانند حمامها و ادارات وموئسسات تنها سیستم شبکه میتواند ظرفیت لازم را داشته باشد . پس بیائید درین پروسه کار مشترک وپلان شده وبا تدبیر انجام دهیم

حضار محترم!   الودگی هوا تنها مربوط به استفاده از سوخت در خبازیها وحمام ها نیست بلکه دها عامل دیگر دارد در قدم اول خامه بودن جاده ها و انبار نمودن خاک و مواد ساختمانی در سرکها ،ساخت وساز عمارات جدید و کندن کاری مسیر کیبل ها عمده ترین منبع الودگی هوا میباشد تصور نمائید که در زمستان چه مقدار گل ولای توسط وسایط از کوچه ها به سرک منتقل وچه مقدار خاک از انبار های مواد ساختمانی روی جاده ها به هوا بلند میشود بخصوص در زمانیکه شمالها وتند بادها می وزد . به عقیده ما اداره محترم حفظ محیط زیست و دولت جمهوری اسلامی افغانستان قبل ازهمه کمک جامعه جهانی را در پخته کاری وقیر سازی تمام سرکها وجاده ای اصلی وفرعی کابل جلب نماید تا شاروالی کابل بتواند به پلانهای شهری و تنظیف اقدام نماید.

در شهر کابل بیشتراز4 ملیون نفوس حداقل در یک ملیون خانه سکونت دارند مزید بران ادارات دولتی قطعات عسکری همه برای تسخین واشپزخانه از چوب یا تیل استفاده مینماید در فصل سرما به هزارن تن چوب میسوزه ودود آن در هوای کابل میچرخد باید برای کاهش الودگی ناشی ازان نیز باید تدابیر اتخاذ گردد ومواد سوخت جایگزین تدارک گردد .

یکی از معضلات محیط زیستی که به پیشه وران تعلق میگیرد موجودیت قنادیها در مرکز شهر است علاوه بر دود که در تولید شیرینی ها از ماده سوخت به هوا بلند است موجودیت دستگاه تولیدی در محل زیست باعث اذیت اهالی شده است من از جناب شاروال کابل یک بار دیگر صمیمانه تقاضا دارم تا محلیکه برای قنادان در دامنه کوه قروغ سکیج شده به دسترس قرار دهند این اقدام یک گام در جهت حفظ محیط زیست شهر کابل است .

پروبلم دیگر عدم موجودیت کشتارگاه صنعتی است که قصابان در پیش روی دکانها کشتار مینمایند تا زمانیکه چنین کشتارگاهی ساخته میشود من پیشنهاد مینمایم تا در چهار نقطه حومه شهر جاهای برای کشتارگاهای نیمه صنعتی تعین گردد  تا از کشتار داخل شهر جلو گیری بعمل اید . موجودیت مرکز خرید وفروش پوست وروده در باغ علی مردان مرکز شهر نیز یک مشکل جدی محیط زیستی است من ارزو مندم شاروالی محتر م جای مناسبی را جهت پروسس و ذخیره گاه پوست وروده در حومه شهر تثبیت نماید تا این تجارت از مرکز شهر به خارج شهر منتقل گردد .

وریانت بهتر تاسیس کشتار گاه صنعتی است که نه تنها کشتار مواشی به شکل درست وصحی انجام میگیرد وتنها ازین مرکز گوشت به مغازه ها توزیع گردد بلکه پروسس پوست وروده که یک قلم مهم صادراتی است نیز استفاده شود این مسایل همه به آینده شهر و زیست محیطی ان ارتباط دارد نباید ساده انگاشته شود . دست فروشان وفروش مواد غذائی بالای کراچی ها یک معضله بزرگ برای الودگی محیط  زیست و بروز امراض میباشد. شام وقتی اینان محل کار وکاسبی را ترک مینمایند انبار های کثافات وفاضلات بجایشان روی جاده ها باقی میماند باید باین امر رسیدگی شود کار نمودن وروزی پیدا کردن حق همه است اما باید محلات لازم برای انان جستجو وتنظیم گردد ،جای هر فروشنده مشخص شود ومکلفیت شان در برابر محیط زیست نیز معین گردد . ما حاضرم درین امر با شاروالی محترم همکاری داشته باشیم .ولی همکاری پولیس وترافیک درین بخش لازمیست .

ما بر ای حفط محیط زیست و جلو گیری از الودگی هوا یک پلان تدابیری را طرح نمودیم که بدون کمک شاروالی محترم ودیگر ارگانهای زیربط عملی ساختن ان ممکن نیست این پلان را قبلا خدمت تان تقدیم نمودیم  که اگر موافق باشد انرا درین کنفرانس تصویب نمایم . سپس محترم محمد قربان حقجو رئیس عامل اتاقهای تجارت بین المللی وصنایع افغانستان این اقدام اتحادیه ملی پیشه وران افغانستان را یک گام بزرگ وبا ارزش خوانده افزودند.

اهمیت محیط زیست کمتر از صلح نیست وعلت آلودگی هوا را ناشی از عوامل ذیل دانست! تراکم نفوس، عدم سرسبزی شهرکابل ، نبودن کانالزاسیون وبرق مورد ضرورت، موجودیت مواد تعمیراتی در ساحه های مختلف شهرکابل، نبودن لابراتوارهای دقیق وپیشرفته در بنادر، عدم موجودیت سرک های اسفالت شده بخصوص سرک های فرعی ومخلوط کردن تیل در داخل کشور توسط عدۀ از اشخاص، عدم نظارت وکنترول اداره نورم واستندرد عدم جلوگیری از تورید ادویه، مواد نفتی ومواد خوراکی بی کیفیت که طور قاچاق بکشور آورده می شود.

محترم منصور مشاور کمیسون عالی دولتی محیط زیست افغانستان در مورد اهمیت زیست در حیات انسانها از لحاظ شرعی وتاریخی صحبت نموده در حالیکه این اقدام اتحادیه ملی پیشه وران وکارهای که درین رابطه صورت گرفته یک قدم بزرگ خواند اضافه نموده که ما در جلسه یک روز قبل خویش در کمیسون عالی دولتی شورای وزیران در رابطه به حفظ محیط زیست که در جدول پلانی ترتیب گردید طرحهای سازنده شما را شامل پلان عمومی خویش ساخته در آینده نیز همکاری ونظریات شما را درین رابطه آرزو وانموده واتحادیه ملی پیشه وران یک همکار فعال ما خواهد بود.

متعاقباً محترم نثار احمد جیبی رئیس تنظیف شهر کابل در مورد مکلفیت های شاروالی کابل غرض بهتر شدن محیط زیست دشواریها ومشکلات که از ناحیه عدم همکاری وکارشکنی های یک عدۀ ادارات، مؤسسات وشهروندان مواجه میباشند.

صحبت نموده وتدویر جلسه را ستود وخواهان همکاری بیشتر درین رابطه شد.

در اخیر محترم امان الله حسینی رئیس صحت محیطی وزارت صحت در مورد اهمیت محیط زیست ونقش آن در حیات انسانها صحبت همه جانبه نموده وبه همه اشتراک کننده گان از ناحیه آلودگی که به انواع امراض مانند نفس تنگی، سرطان، سکته ها عدم رشد دهنی معلومات ارایه نموده وتدویر همچو جلسات را برای بهتر شدن محیط زیست سودمند ارزیابی نمود بعداً هشت قطعه تقدیر نامه برای پیشه ورانیکه در عرصه تغیرتکنالوژی مواد سوخت مبتکر وپیش گام بودند.

توسط محترم محمد حسن "سپاهی" توزیع وجلسه با دعائیه تأمین صلح سراسری ومحیط عاری از آلودگی خاتمه یافت.